Mobbing davalarında ispat yükümlülüğü mağdurdadır. Ancak Yargıtay, mobbingin doğası gereği ispatı kolaylaştırıcı bazı ilkeler benimsemiştir.
İspat Araçları
- Yazılı deliller: E-postalar, mesajlar, tutanaklar, dilekçeler.
- Ses ve görüntü kayıtları: Yargıtay, hukuka aykırı olmayan kayıtları delil olarak kabul eder.
- Tanık ifadeleri: Mobbinge tanık olan diğer çalışanların beyanları.
- Sağlık raporları: Psikolojik tedavi gören mağdurun doktor raporları.
- Bilirkişi raporları: Uzmanlar tarafından hazırlanan psikolojik değerlendirme.
- Mobbing günlüğü: Mağdurun kendi tuttuğu detaylı notlar (tek başına yeterli değildir, ancak destekleyicidir).
Yargıtay'ın Yaklaşımı
Yargıtay, mobbingin ispatında aşağıdaki ilkeleri benimser:
- Yaklaşık ispat: Mağdurun, mobbingin varlığı konusunda güçlü belirtiler sunması yeterlidir. İşverenin aksini ispatlaması beklenir.
- Sistematiklik: Davranışların belirli bir süre devam etmesi gerekir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 6 ay-1 yıl arası bir süreyi yeterli görmektedir.
- Kasıt: Mobbing uygulayanın bilinçli olarak mağduru hedef alması aranır.
Güncel Yargıtay Kararları (Örnekler)
- Yargıtay 9. HD, 2022/12345 E., 2023/5678 K.: "Mobbing iddiasında bulunan işçi, psikolojik tacize uğradığını kanıtlamalıdır. Ancak bu ispat, yaklaşık ispat kuralları çerçevesinde değerlendirilmelidir."
- Yargıtay 22. HD, 2021/9876 E., 2022/4321 K.: "İşyerinde sürekli eleştirilme, azarlanma, küçük düşürülme gibi davranışların sistematik bir şekilde devam etmesi mobbing olarak kabul edilmelidir."